Met of zonder adviseur
Een hypotheek of verzekering kunt u zelf afsluiten, of met advies. Wat het verschil is, en wat een adviseur volgens de wet voor u moet doen.
Bijgewerkt op
Zonder adviseur afsluiten mag; dat heet execution only, en u doet dan een kennis- en ervaringstoets. Kiest u voor advies, dan moet de adviseur uw situatie in kaart brengen en in uw belang adviseren. Bij een hypotheek of inkomensverzekering betaalt u hem zelf. De AFM zegt: kies alleen zonder advies als u veel kennis en ervaring heeft.
Wat een adviseur moet doen
Een adviseur moet eerst uw financiële situatie, uw kennis en ervaring, uw doelen en hoeveel risico u wilt lopen in kaart brengen. Daarop baseert hij zijn advies, en hij legt uit waarom. Hij handelt in uw belang, niet in dat van een bank of verzekeraar.
Voor hypotheken en verzekeringen voor inkomen, overlijden en uitvaart mag een adviseur sinds 2013 geen provisie ontvangen. U betaalt hem zelf. Bij gewone schadeverzekeringen, zoals auto en inboedel, mag provisie wel, maar moet hij u vooraf vertellen hoeveel.
Vragen over advies
Mag ik een hypotheek afsluiten zonder adviseur?
Ja, dat heet execution only. U doet dan vooraf een kennis- en ervaringstoets. De geldverstrekker toetst ook zonder advies of u de lening kunt dragen; de leennormen gelden dus net zo goed.
Wat als ik zak voor de kennis- en ervaringstoets?
Dan moet de aanbieder u waarschuwen en adviseren om toch advies te nemen. De wet verbiedt niet dat u daarna doorgaat, maar de AFM vindt het onwenselijk dat iemand die zakt het product toch zonder advies afsluit.
Waarom betaal ik een hypotheekadviseur zelf?
Voor hypotheken, overlijdensrisico-, arbeidsongeschiktheids- en uitvaartverzekeringen mag een adviseur sinds 2013 geen provisie van de aanbieder ontvangen. U betaalt het advies dus rechtstreeks, zodat de adviseur geen belang heeft bij een bepaalde bank of verzekeraar.
Waar vind ik de vergelijkingskaart van een adviseur?
Zoek op de site van het kantoor naar het woord vergelijkingskaart. Vindt u hem niet, vraag er dan om; het kantoor moet hem u geven voordat het voor u aan de slag gaat.
Betaal ik voor advies over een autoverzekering of inboedelverzekering?
Niet apart. Bij gewone schadeverzekeringen krijgt de adviseur een vergoeding van de verzekeraar, die in uw premie zit. Sinds 1 juli 2024 moet hij u bij een nieuwe particuliere schadeverzekering vooraf vertellen hoeveel dat is.
Ik heb een klacht over mijn adviseur. Wat nu?
Zet uw klacht op papier en stuur die naar het kantoor. Bewaar de correspondentie: wilt u later naar het Kifid, dan heeft u die nodig.

Zelf regelen: execution only
Sluit u zonder advies een hypotheek, arbeidsongeschiktheidsverzekering of ander complex product af, dan doet u eerst een kennis- en ervaringstoets. Daarin gaat het om uw kennis van financiële producten, hun risico's, uw eigen situatie en of u advies nodig heeft.
Blijkt het product niet bij u te passen, dan krijgt u een waarschuwing en het advies om toch hulp te zoeken. De AFM noemt de uitslag niet bindend, maar zegt ook: goedkoop kan duurkoop worden als achteraf blijkt dat u het verkeerde product heeft.
Onafhankelijk en de vergelijkingskaart
Een adviseur mag zich alleen onafhankelijk noemen als hij een toereikend en gevarieerd aantal producten vergelijkt, en die niet alleen komen van aanbieders waaraan hij verbonden is. Of dat zo is, staat op zijn vergelijkingskaart: een kaart in een vaste vorm die sinds april 2023 verplicht is, met daarop ook wat het advies gemiddeld kost.
Een adviseur met een website moet die kaart daarop publiceren. U kunt zo kantoren met elkaar vergelijken voordat u kiest. De kaarten van Polat staan bij de documenten.
Heeft u een klacht over advies, dan meldt u die eerst bij het kantoor. Komt u er samen niet uit, of duurt het langer dan acht weken, dan kunt u naar het Kifid, het klachteninstituut voor financiële dienstverlening.
Lees ook
Weten wat advies u oplevert
In een eerste gesprek hoort u wat het advies kost en wat u ervoor krijgt. Daarna beslist u.