Rechtsbijstandverzekering
Een werkgever die niet betaalt, een verhuurder die de borg inhoudt, een webwinkel die niet levert. Een jurist naast u maakt dan verschil.
Een rechtsbijstandverzekering geeft hulp van een jurist bij een conflict, en betaalt de kosten tot een maximum. U kiest welke onderwerpen u verzekert, zoals werk, wonen en verkeer. Een conflict dat al bestond, is niet gedekt. Komt het tot een procedure, dan mag u zelf een advocaat kiezen, maar de verzekeraar mag de vergoeding daarvoor begrenzen.
Wat u verzekert
Rechtsbijstandverzekeringen zijn opgebouwd uit onderdelen. Gangbaar zijn verkeer en letsel, consument en wonen, familie en vermogen, en werk en inkomen. U kiest wat bij uw leven past: wie in loondienst werkt, wil werk meestal wel verzekeren.
De verzekeraar behandelt de zaak meestal met eigen juristen. Bij sommige verzekeraars zijn de kosten daarvan onbeperkt gedekt; voor kosten van buiten, zoals een advocaat of een deskundige, geldt een maximum per conflict.
Bij sommige polissen helpt de verzekeraar alleen als hij vindt dat u een redelijke kans heeft om gelijk te krijgen. Bent u het daar niet mee eens, dan moet er volgens de wet een geschillenregeling zijn.
Vraag hulp aan zolang de verzekering loopt. Na het einde van de polis helpt de verzekeraar niet meer bij een nieuw verzoek. Bij sommige polissen betaalt u per conflict een eigen bijdrage, die u bij het afsluiten kiest; bij sommige polissen niet bij verkeerszaken.
Uw eigen advocaat
Komt het tot een rechtszaak of een bestuursrechtelijke procedure, ook in de bezwaarfase, of is er een belangenconflict met de verzekeraar, dan mag u zelf een advocaat kiezen. Dat staat in de Wet op het financieel toezicht, en het Hof van Justitie van de EU heeft dat recht ruim uitgelegd.
Wel mag de verzekeraar een maximum stellen aan wat hij voor een zelfgekozen advocaat betaalt, en soms een eigen bijdrage vragen. Die bedragen verschillen sterk per polis. Of u al eerder dan bij een procedure vrij mag kiezen, ligt in 2026 bij de Hoge Raad.
Wachttijd, minimumbedrag en looptijd
- Wachttijd: bij sommige polissen drie maanden, behalve voor verkeer; bij andere geen
- Minimumbedrag: bij sommige polissen € 150 of € 175, bij andere geen minimum
- Bestaande conflicten: niet gedekt, ook niet als ze nog niet tot ruzie hebben geleid
- Zzp of eigen bedrijf: meestal niet gedekt op een particuliere polis
Heeft u een laag inkomen, dan kunt u ook bij het Juridisch Loket terecht voor gratis advies, en eventueel een advocaat met een toevoeging krijgen. U betaalt dan een eigen bijdrage, afhankelijk van uw inkomen.
Vragen over rechtsbijstand
Kan ik direct hulp krijgen na het afsluiten?
Bij sommige verzekeraars geldt een wachttijd van drie maanden, behalve voor verkeerszaken. Andere hebben geen wachttijd, maar dan moet het conflict wel tijdens de looptijd zijn ontstaan.
Ik heb al een conflict. Kan ik mij daar nog voor verzekeren?
Nee. U krijgt alleen hulp bij een conflict dat u nog niet zag aankomen toen u de verzekering afsloot. Bij sommige verzekeraars moet u dat bij twijfel zelf kunnen aantonen. Een verzekering afsluiten als het conflict er al is, helpt dus niet.
Mag ik zelf een advocaat kiezen?
Ja, als het tot een gerechtelijke of bestuursrechtelijke procedure komt, ook in de bezwaarfase, of als er een belangenconflict is. Dat staat in de wet. Kiest u zelf, vraag dan vooraf hoeveel de verzekeraar voor uw advocaat vergoedt; een maximum mag, als het toereikend is.
Is er een minimumbedrag waaronder de verzekeraar niet helpt?
Bij sommige verzekeraars wel, bijvoorbeeld € 150 of € 175 bij de meeste soorten conflicten. Andere hanteren geen minimum, en bij sommige polissen geldt voor verkeerszaken geen minimum.
Wat is het verschil met het Juridisch Loket?
Het Juridisch Loket geeft gratis advies als uw inkomen en vermogen onder een grens liggen. Voor een advocaat met een toevoeging betaalt u in 2026 bij de meeste zaken een eigen bijdrage van € 257 tot € 1.084, afhankelijk van uw inkomen. Een rechtsbijstandverzekering regelt de hulp zelf, vaak met eigen juristen, en betaalt de kosten tot een maximum.
Ben ik als zzp'er verzekerd op mijn particuliere rechtsbijstand?
Meestal niet voor uw werk: particuliere polissen dekken u als privépersoon. Voor conflicten in uw onderneming is er een zakelijke rechtsbijstandverzekering.
Een jurist aan uw kant
Werk, huur of een aankoop: kies de onderdelen die u nodig heeft, en niet meer.